Blogger Template by Blogcrowds.

Η επίσημη γιορτή του ποιητικού λόγου ξεκίνησε από την Ελλάδα


Η Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης έφτασε. Σήμερα, 21η Μαρτίου, πλήθος ποιητικών εκδηλώσεων με τις οποίες θα εορταστεί η ποίηση σε όλη την Ελλάδα. Ο εορτασμός αποτελεί πλέον επίσημο θεσμό με δωδεκάχρονη ιστορία και ελληνική καταγωγή. Πώς ξεκίνησε, με ποια αφορμή, πώς έφτασε να καθιερωθεί παγκοσμίως; Όσοι συμμετείχαν στη γέννηση της ιδέας πριν από δεκατέσσερα χρόνια θυμούνται και μιλούν στο «Βήμα». 

Η αρχική έμπνευση ανήκει στον ποιητή Μιχαήλ Μήτρα. «Οι γιορτές ποίησης δεν ήταν κάτι άγνωστο», διευκρινίζει στο «Βήμα», «γιορτάζονταν στη Γαλλία, στη Βρετανία, στις ΗΠΑ και αλλού. Στη Γαλλία, αν θυμάμαι καλά, υπήρχε εβδομάδα ποίησης». Ο ίδιος, όταν ζούσε στο Λονδίνο στη δεκαετία του '80, είχε παρακολουθήσει πολλές σχετικές εκδηλώσεις. Γιατί λοιπόν να μην κάνουμε το ίδιο κι εμείς; σκέφτηκε και το φθινόπωρο του 1997 πρότεινε στην Εταιρεία Συγγραφέων, «στον θεσμό που θα μπορούσε να διοργανώσει μια τέτοια γιορτή», να υιοθετηθεί ο εορτασμός της ποίησης και στην Ελλάδα, και να οριστεί συγκεκριμένη μέρα γι' αυτό.

Η εισήγησή του έφτασε με επιστολή στα χέρια του ποιητή και μελετητή της ποίησης Κώστα Στεργιόπουλου, προέδρου τότε της Εταιρείας Συγγραφέων. «Έθεσα το θέμα στη συνέλευση του Διοικητικού Συμβουλίου και όλοι συμφώνησαν να καθορίσουμε μια Ημέρα Ποίησης», θυμάται. Έμενε να επιλέξουν μια ημέρα που να αρμόζει στην ποίηση. «Η ποιήτρια Λύντια Στεφάνου πρότεινε την 21η Μαρτίου, την ημέρα της εαρινής ισημερίας, που συνδυάζει το φως από τη μια και το σκοτάδι από την άλλη, όπως η ποίηση, που συνδυάζει το φωτεινό της πρόσωπο της αισιοδοξίας με το σκοτεινό πρόσωπο του πένθους».

«Η ποίηση είναι η πρώτη νεότητα της γλώσσας, ποιητικά είναι τα πρώτα κείμενα, η ποίηση είναι η αρχή των πάντων και έπρεπε να επιλέξουμε μια μέρα που να δηλώνει ακριβώς αυτή την αρχή» εξηγεί η Λύντια Στεφάνου. «Η ισημερία που δηλώνει την αρχή της άνοιξης ήταν ημερομηνία συμβολική και για την αρχή της ποίησης».

Η πρώτη Ημέρα Ποίησης γιορτάστηκε το 1998 και ετοιμάστηκε με «ελάχιστα έξοδα και πολλή εθελοντική δουλειά. Η Ναταλία Μελά μας είχε φτιάξει μια πολύ όμορφη αφίσα… Η γιορτή είχε μεγάλη επιτυχία, το παλιό ταχυδρομείο στην πλατεία Κοτζιά ήταν γεμάτο, δεν έπεφτε βελόνα. Όσοι αγαπούσαν την ποίηση ήταν εκεί. Είχε έρθει και η ΕΡΤ να καλύψει το γεγονός, τότε ενδιαφερόταν για την ποίηση…» θυμάται η Λύντια Στεφάνου. «Η γιορτή συνεχίστηκε και την επόμενη ημέρα με ποιητικές αναγνώσεις. Ο μόνος όρος ήταν τα ποιήματα που επέλεγε κάποιος να διαβάσει να μην είναι δικά του».
Ο συγγραφέας Βασίλης Βασιλικός, πρέσβης της Ελλάδας στην UNESCO το 1999, μετέφερε την ιδέα στον διεθνή οργανισμό. «Εισηγήθηκα στο Εκτελεστικό Συμβούλιο η 21η Μαρτίου να ανακηρυχθεί Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης όπως 21η Ιουνίου είναι Παγκόσμια Ημέρα Μουσικής. Οι Γάλλοι, οι Ιταλοί, οι Τυνήσιοι και άλλοι πρέσβεις από χώρες της Μεσογείου υποστήριξαν την εισήγηση και η ελληνική πρόταση υπερψηφίστηκε».

Από τα ανεκδοτολογικά παραλειπόμενα της ψηφοφορίας μάς μετέφερε ορισμένες αντιδράσεις για την επιλογή της συγκεκριμένης ημέρας: «Κάποιος εκπρόσωπος από χώρα της Λατινικής Αμερικής -δεν θυμάμαι τώρα ποια ήταν- είχε ενστάσεις για την επιλογή της ημέρας, είπε ότι η 21η Μαρτίου δεν έχει για τους συμπατριώτες του τον ίδιο συμβολισμό γιατί εκείνο τον μήνα στη χώρα του είναι φθινόπωρο και όχι άνοιξη». Ο Βασιλικός προσπάθησε να τον πείσει ότι άνοιξη «δεν είναι μόνο τα φύλλα που γεννιούνται αλλά και τα φύλλα που πέφτουν» προετοιμάζοντας έτσι τον δρόμο για τον ερχομό της άνοιξης. Φαίνεται πως τα κατάφερε και, με τη συμφωνία του Νοτίου Ημισφαιρίου, τον Οκτώβριο, στη Γενική Διάσκεψη της UNESCO στο Παρίσι, η 21η Μαρτίου ανακηρύχθηκε Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης.

Διακεκριμένοι ποιητές από όλον τον κόσμο συνέρευσαν στην Ελλάδα για να γιορτάσουν την Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης τον Μάρτιο του 2001, εγκαινιάζοντας τις εκδηλώσεις της Πολιτιστικής Ολυμπιάδας. Υπουργείο Πολιτισμού, Εθνικό Κέντρο Βιβλίου, Ευρωπαϊκό Πολιτιστικό Κέντρο Δελφών, Unesco και Εταιρεία Συγγραφέων συνεργάστηκαν στη διοργάνωση τετραήμερων εκδηλώσεων που ξεκίνησαν από το Μέγαρο Μουσικής στην Αθήνα, συνεχίστηκαν στους Δελφούς και κατέληξαν στην Ολυμπία. Συμμετείχαν 112 έλληνες ποιητές και 39 ποιητές από όλον τον κόσμο, ανάμεσά τους ο νομπελίστας Γουόλε Σογίνκα από τη Νιγηρία, ο Λόρενς Φερλινγκέτι από την Αμερική, ο Ρώσος Αντρέι Βοζνεζένσκι, ο Χιλιανός Νικανόρ Πάρα, ο Ιταλός Λούτσιο Μαριάνι και ο Βραζιλιάνος Χαρόλντο ντε Κάμπος.

«Η Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης θα ενισχύσει την εικόνα της ποίησης στα ΜΜΕ ούτως ώστε η ποίηση να μην θεωρείται πλέον άχρηστη τέχνη αλλά μια τέχνη που βοηθά την κοινωνία να βρει και να ισχυροποιήσει την ταυτότητά της», εξηγούσε η UNESCO στο σκεπτικό της απόφασής της και συνέχιζε: «Οι πολύ δημοφιλείς ποιητικές αναγνώσεις μπορεί να συμβάλουν σε μια επιστροφή στην προφορικότητα και στην κοινωνικοποίηση του ζωντανού θεάματος και οι εορτασμοί μπορεί να αποτελέσουν αφορμή για την ενίσχυση των δεσμών της ποίησης με τις άλλες τέχνες και τη φιλοσοφία, ώστε να επαναπροσδιοριστεί η φράση του Ντελακρουά "Δεν υπάρχει τέχνη χωρίς ποίηση"».

Πηγή: tovima.gr


Ο Σύνδεσμος Εκδοτών Βόρειας Ελλάδας και το Κέντρο Πολιτισμού και Βιβλίου Νοτιοανατολικής Ευρώπης, με την ευκαιρία του εορτασμού της Παγκόσμιας Ημέρας Ποίησης θα πραγματοποιήσουν για έβδομη συνεχόμενη χρονιά, εκδήλωση με θέμα «Οι Ποιητές του αιώνα της Θεσσαλονίκης».

Η Γιορτή Ποίησης, που θα λάβει χώρα στο Κέντρο Μουσικής της Διεύθυνσης Μουσικών Δραστηριοτήτων του Δήμου Θεσσαλονίκης (Κουντουριώτου 17, απέναντι από το Λιμάνι )την Τετάρτη 21 Μαρτίου 2012 και ώρα 19:00, πραγματοποιείται στο πλαίσιο του Έτους Εορτασμού «Θεσσαλονίκη 2012 – 100 χρόνια από την Απελευθέρωση» και τελεί υπό την αιγίδα της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, του Δήμου Θεσσαλονίκης και του Υπουργείου Πολιτισμού - Τουρισμού.

Στην εκδήλωση, που είναι ανοικτή στο κοινό, στο πρώτο μέρος θα αναφερθούν οι μεγάλοι και σημαντικοί Θεσσαλονικείς Ποιητές του αιώνα που συνδέθηκαν άπαξ και διαπαντός με την πόλη, ενώ στο δεύτερο μέρος ποιητές της Θεσσαλονίκης, μαθητές αλλά και όσοι έχουν την ευαισθησία και το ταλέντο να γράψουν το δικό τους ποίημα ή στίχους, θα έχουν την δυνατότητα να το απαγγείλουν και να το μοιραστούν με το κοινό.

Την εκδήλωση θα πλαισιώσουν μουσικά φοιτητές και καθηγητές του Τμήματος Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης του Πανεπιστημίου Μακεδονίας. Στην αρχή της εκδήλωσης θα παιχτεί το κομμάτι σε δύο μέρη ( En bateau-Cortege) από την «petite Suite» του Claude Debussy για πιάνο( 4 χέρια) και παίζουν οι φοιτήτριες Λαζαρίδου Κωνσταντίνα και Τσιλογιάννογλου Ελπίδα.

Στη συνέχεια φοιτητές θα παίξουν κομμάτια από το σύνολο της ελληνικής μουσικής υπό την επίβλεψη του Λευτέρη Τσικουρίδη, Λέκτορα του ΤΜΕΤ.

Ο Πρόεδρος του Συνδέσμου Εκδοτών Βόρειας Ελλάδας και του Κέντρου Πολιτισμού και Βιβλίου Νοτιοανατολικής Ευρώπης κ. Χαράλαμπος Μπαρμπουνάκης, αναφέρει:

«Η Θεσσαλονίκη σταυροδρόμι των Βαλκανίων και πρωτεύουσα των προσφύγων είναι η πόλη των δημιουργών σε κάθε έκφανση με μεγάλη παράδοση στην ποιητική έκφραση. Στην διάρκεια του αιώνα του ελεύθερου βίου σημαντικοί ποιητές άφησαν ανεξίτηλο το σημάδι τους με το μοναδικό τους γραπτό λόγο.

 Και εμείς οι νεότεροι χρωστάμε πολλά στον Γιώργο Θέμελη, στο Γιώργο Βαφόπουλο, το Νϊκο Γαβριήλ –Πετζίκη, τη Ζωή Καρέλλη, το Μανώλη Αναγνωστάκη, τον Γιώργο Ιωάννου, τον Κωστή Μοσκώφ, τον Τάκη Βαρβιτσιώτη καθώς και τον Ντίνο Χριστιανόπουλο, όπως και σε πολλούς άλλους σεβαστούς δημιουργούς. Και το χρέος αυτό είναι να διαβάζουμε ποίηση, να προσπαθούμε να τη νοιώσουμε και παράλληλα να διαδώσουμε το βιβλίο και τη φιλαναγνωσία. Μ’ αυτές τις σκέψεις ο Σύνδεσμος Εκδοτών Βόρειας Ελλάδας και το Κέντρο Πολιτισμού και Βιβλίου Νοτιοανατολικής Ευρώπης καλεί όλους τους Θεσσαλονικείς στον όμορφο κόσμο των ποιητών, οι οποίοι είτε γεννήθηκαν στη Θεσσαλονίκη, είτε μεγάλωσαν και έζησαν σημαντικό μέρος της ζωής τους εδώ, συνδέθηκαν άπαξ και δια παντός με τα σοκάκια της, τη θάλασσά της, τις γειτονιές της, τον αέρα της…».

Πηγή: Δήμητρα Μπιλάλη, zougla.gr

Εξι εκδότες δήλωσαν ότι θα απέχουν - πολλοί ακόμη εξετάζουν τη συμμετοχή τους.


Θα πραγματοποιηθεί η 9η Διεθνής Έκθεση Βιβλίου στη Θεσσαλονίκη (ΔΕΒΘ). Αυτό ήταν το μήνυμα που ήθελε να στείλει το Εθνικό Κέντρο Βιβλίου (ΕΚΕΒΙ) στους εκδότες που δήλωσαν ότι δεν θα συμμετάσχουν στην εφετινή έκθεση (Άγκυρα, Ενάλιος, Καστανιώτης, Κέδρος, Μίνωας, Ψυχογιός, Πόλις). Από τη μια είναι η κρίση και τα έξοδα, από την άλλη η ΔΕΒΘ έχει αποτύχει στη διεθνή αποστολή της, λένε οι εκδότες.

Πολλοί ακόμη εξετάζουν τη συμμετοχή τους, ενώ οι εκπρόσωποι των εκδοτών και των βιβλιοπωλών στο Δ.Σ. του ΕΚΕΒΙ έχουν υποβάλει την παραίτησή τους στον υπουργό Πολιτισμού.

Σε αυτό το ρευστό τοπίο αβεβαιότητας, η συνέντευξη Τύπου για την 9η ΔΕΒΘ που έγινε το μεσημέρι της Πέμπτης ήταν περισσότερο κάλεσμα στους «αποστάτες» εκδότες και καθησυχασμός των υπολοίπων. Ανακοινώθηκαν εκπτώσεις και προσφορές, εκδηλώσεις και διάσημες συμμετοχές και δόθηκαν για ακόμη μία φορά απαντήσεις στο πάγιο αίτημα των εκδοτών για μεταφορά της ΔΕΒΘ στην Αθήνα.

«Όλοι αντιμετωπίζουμε σοβαρά οικονομικά προβλήματα αλλά μόνο αν συνεχίσουμε να περπατάμε θα μείνουμε όρθιοι» ξεκίνησε η Κατρίν Βελισσάρη, η διευθύντρια του ΕΚΕΒΙ, η οποία παραδέχτηκε ότι η ΔΕΒΘ δεν έχει μεν «διεθνή χαρακτήρα», μιας και οι συμφωνίες κλείνονται πλέον μέσω διαδικτύου, αποτελεί όμως «ένα ραντεβού εκδοτών και αναγνωστών και ένα άνοιγμα του ελληνικού βιβλίου προς τα έξω με πολιτιστικά προγράμματα και τιμώμενους συγγραφείς».
«Λυπούμαστε που κάποιοι εκδότες δεν μπορούν να έρθουν, αλλά ως δήμος θα κάνουμε ό,τι μπορούμε για να μην πέσει το επίπεδο της έκθεσης» υποσχέθηκε ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης Γιάννης Μπουτάρης, καθοριστικός παράγοντας της επιτυχίας της περυσινής ΔΕΒΘ, ο οποίος βρέθηκε στην Αθήνα για να υπογραμμίσει τη στήριξη της πόλης του στη ΔΕΒΘ με λογοτεχνικές εκδηλώσεις, δρώμενα και εκθέσεις, ακόμα και εκπτώσεις στις τιμές των ξενοδοχείων για τους συμμετέχοντες. «Αν κάθε μεγάλη πολιτιστική δραστηριότητα μεταφερθεί στην Αθήνα, τότε θα απογυμνωθεί η επαρχία από ταλέντα», είπε απαντώντας στο υπόρρητο αίτημα των εκδοτών να μεταφερθεί η ΔΕΒΘ στην Αθήνα.

Ο Ντράγκαν Ζουπάνιεβατς, πρέσβης της Σερβίας, της τιμώμενης χώρας στην 9η ΔΕΒΘ, ανακοίνωσε την παρουσία στην έκθεση δέκα σημαντικών συγγραφέων της χώρας του και του Εμίρ Κουστουρίτσα, ο οποίος θα παρουσιάσει εκεί το πρώτο του βιβλίο, ένα αυτοβιογραφικό αφήγημα που αναμένεται σύντομα στα ελληνικά. «Θα είμαστε κοντά σας τώρα στην κρίση, όπως οι Έλληνες σταθήκατε κοντά στους Σέρβους στον πόλεμο στη Γιουγκοσλαβία στη δεκαετία του '90», τόνισε ο σέρβος διπλωμάτης.

Θέμα «κακής επικοινωνίας και όχι τιμής» θεωρεί ο γενικός διευθυντής της HELEXPO Γιάννης Παπακωνσταντίνου την απόφαση εκδοτών να μη συμμετάσχουν στη ΔΕΒΘ και ανακοίνωσε για τους μεγάλους εκδότες έκπτωση 20% σε όσα περίπτερα έχουν περισσότερες από δύο όψεις και έκπτωση 10% για περίπτερα δύο όψεων ενώ για τους μικρούς εκδότες παροχή δωρεάν 7,5 τ.μ. αντί των αρχικών 6 τ.μ.

Τι ετοιμάζεται για την 9η ΔΕΒΘ: Μεγάλο αφιέρωμα στα 100 χρόνια από την απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης με συζητήσεις για τη μνήμη και την Ιστορία, εκθέσεις τεκμηρίων και σπάνιου τηλεοπτικού υλικού των Βαλκανικών πολέμων, αφιέρωμα στον ποιητή Νικηφόρο Βρεττάκο, Παιδική Γωνιά με μούμιες, φαραώ και άρωμα Αρχαίας Αιγύπτου, Γωνιά των Εφήβων, σεμινάρια φιλαναγνωσίας, κύκλος συζητήσεων για την κρίση και την Ιστορία. Στη διάρκειά της θα φιλοξενήσει το 1ο Διαβαλκανικό Φεστιβάλ Ποίησης που διοργανώνει η Εταιρεία Συγγραφέων, με την ευχή να γίνει ετήσιος θεσμός.

Πάντως, η πραγματικότητα είναι ότι όλο το πρόγραμμα είναι ακόμη στον αέρα, γιατί η απουσία των μεγάλων εκδοτών από την έκθεση συνεπάγεται και απουσία των συγγραφέων τους και χωρίς αυτούς εκδηλώσεις δεν γίνονται.

Μέχρι στιγμής τη συμμετοχή τους έχουν επιβεβαιώσει 60 εκδότες, ανάμεσά τους οι Πατάκης, Εστία, Ίκαρος, Gutenberg, Ιανός, Κυριακίδης, Γαβριηλίδης, Ποταμός, Καλέντης, Εκδοτική Αθηνών.

Πηγή: tovima.gr


Στρατής Μυριβήλης
  Τι είναι αλήθεια ένα ταξίδι;
  Νομίζω πως δεν είναι τίποτ’ άλλο παρά ένας ακόμα τρόπος για να εξερευνούμε και να διαπιστώνουμε τις δυνάμεις που κατέχει η ψυχή και ο νους μας στο να ανταποκρίνεται συνθετικά στα φαινόμενα που αντικρίζει. Τα εξωτικά νησιά, τα μαγικά τοπία είναι μονάχα μια πρόφαση για το ταξίδι. Μέσα μας είναι όλα αυτά τα θαύματα και παίρνουμε το καράβι για να πάμε να τ’ ανακαλύψουμε. Πως το είπε υπέροχα κείνος ο άγιος αναχωρητής, που πήγε ν’ ασκητέψει στη Θηβαΐδα της Αιγύπτου: «Απέρχομαι εις την έρημον του επισκέψασθαι εμαυτόν». Μία νέα αυλαία ανοίγεται μπροστά στις διψασμένες μας αισθήσεις. Όμως μέσα μας είναι η σκηνή, μέσα μας είναι η μαγεία του νέου έργου. Το καράβι χρειάζεται για νάχουμε ένα κατάλληλο θεωρείο. Ο θεατής είναι ο ίδιος, ο παλιός. Μέσα μας ησυχάζει ένα όργανο πολύχρονο, ευαίσθητο, έτοιμο να ηχήσει αρμονικά, χαρούμενα ή λυπητερά με το πιο ανάλαφρο φύσημα της αύρας σαν την λύρα την Αιολική. Όμως ο τρόπος που θα τραγουδήσουμε το τραγούδι της ζωής, είναι από πριν αυστηρά καθορισμένος. Μέσα μας είναι όλα τα ταξίδια που δεν κάναμε. Μέσα μας είναι όλα τα δράματα που δεν είδαμε, τα τραγούδια που δεν τραγουδήσαμε. Μέσα μας τα χρώματα και οι ήχοι, τα τοπία, οι χαρές και οι λύπες, που ακόμα δεν αντικρίσαμε. Μόνο που περιμένουν τον αντίστοιχον ερεθισμό που θα τα ξυπνήσει και θα τα κάνει να μιλήσουν, να τραγουδήσουν, να γελάσουν ή να μορφάσουν από οδύνη.
  Θέλω να πω με όλ’ αυτά πως οι ταξιδιωτικές εντυπώσεις, όσες φορές είναι ειλικρινείς, δεν περιγράφουν αντικειμενικά τα πράγματα που είδαμε. Περιγράφουν μονάχα τον εαυτό μας, και τη στάση του αντίκρυ στα πράγματα που είδαμε. Τώρα, είναι προς όφελος του αναγνώστη αυτό; Ή μήπως είναι εις βάρος του;
  Πιστεύω πως είναι προς όφελός του.
  Οι ταξιδιωτικές εντυπώσεις ενός συγγραφέα δε γίνεται νάναι μια σειρά φωτογραφίες. Δεν είναι τίποτ’ άλλο, παρά «ο συγγραφέας μέσα στο ταξίδι του». Ο Παπαντωνίου, ο Πάλλης, ο Ψυχάρης, ο Ουράνης, ο Μελάς, ο Χρήστος Ζαλοκώστας, ο Παναγιωτόπουλος, ο Καζαντζάκης, είναι ενδιαφέροντες συγγραφείς ταξιδιωτικών εντυπώσεων, επειδή – και σε όσο βαθμό – έμειναν πιστοί προς τον εαυτόν τους και όχι προς τα πράγματα και τα συμβάντα που αντίκρισαν. Πιστός προς τα πράγματα είναι μονάχα ο Μπαίντεκερ. Γι’ αυτό και δεν έχει άλλους αναγνώστες εξόν από τους χαζούς τουρίστες που τους λείπει η φαντασία.[…]

Στρατής Μυριβήλης
Πώς να μην θαυμάσει κανείς τους ανθρώπους εκείνους του πνεύματος που οταν τους καλεί η κινδυνεύουσα από τους εχθρούς πατρίς, σπεύδουν εθελοντές να πολεμήσουν και να την υπερασπιστούν με την ίδια τους τη ζωή;

Ο λόγος για τον πολεμιστή λογοτέχνη μας και ακαδημαϊκό Στράτη Μυριβήλη, παλιό δημοσιογράφο της “ Ακροπόλεως”, την πολεμική δράση του οποίου θα παρουσιάσουμε.

Γεννημένος στην Μυτιλήνη, πήρε το ψευδώνυμό του από το βουνό Μιριβίλι, στους πρόποδες του οποίου βρίσκεται το χωριό του η Σκαμνιά. Ο πατέρας του Χαραλάμπης Σταματόπουλος (πρώην Σταμάτογλου), ήταν δενδροφυτευτής όχι για συμφέρον -όπως έλεγε ο Στράτης- αλλά από μεράκι. Ηταν μεγάλος πατριώτης. Οι Τούρκοι κάποτε τον συνέλαβαν και τον πέταξαν σε ένα βάραθρο και σώθηκε από θαύμα. Αυτόν τον πατριωτισμό είχε μέσα του και ο Στράτης.

Η κήρυξη των Βαλκανικών πολέμων το φθινόπωρο του 1912 βρήκε τον Μυριβήλη να μάχεται για το ψωμί και για την μόρφωσή του στην Αθήνα. Ολοι οι Ελληνες βρίσκονται στο πόδι. Η Αθήνα δονείται από ενθουσιασμό. Ο Βενιζέλος εγείρει τα πλήθη και ο Κωνσταντίνος προμαχεί του Στρατού. Ο Μυριβήλης, αγορεύοντας σαν τον Τυρταίο ξεσηκώνει τους συμπατριώτες του φοιτητές να πάνε να καταταγούν εθελοντές και να πολεμήσουν εναντίον των Τούρκων για να απελευθερώσουν την Ηπειρο και την Μακεδονία.

Την επομένη μια μεγάλη συντροφιά φοιτητών πάνε στην Στρατολογία να καταταγούν, αλλά δεν τους δέχονται γιατί είναι Τούρκοι υπήκοοι! «Να πολεμήσουμε, - φώναξε με αγανάκτηση ο Μυριβήλης, για να γίνουμε κι εμείς Έλληνες υπήκοοι…». Ο στρατολόγος τους εξέφρασε την λύπη του λέγοντας ότι μόνο ο πρωθυπουργός μπορεί να λύσει το πρόβλημα.

Ο Μυριβήλης με την παρέα των φοιτητών σπεύδει στον πρωθυπουργό Βενιζέλο που τους δέχεται στο πολιτικό Γραφείο: «Κύριε Πρόεδρε, λέει ο Μυριβήλης, είμαστε φοιτητές, θέλουμε να πολεμήσουμε, αλλά επειδή είμαστε Τούρκοι υπήκοοι δεν μας δέχονται στο Στρατό, την στιγμή που επιτάσσουν για τον αγώνα ακόμα και τα άλογα! Παρακαλούμεν να διατάξητε ο,τι πρέπει»!

Ο Βενιζέλος συγκινημένος απάντησε: “ Σήμερα κιόλας θα κάνω διαταγή. Πηγαίνετε”! Την άλλη μέρα πήγαν στα Παραπήγματα (εκεί που σήμερα βρίσκεται το άγαλμα του Βενιζέλου και το Μέγαρο μουσικής) τους δέχτηκαν, τους έδωσαν όπλα και στολή και καταταχθήκανε στο Στρατό όπως ήταν η επιθυμία τους.

Οι νεοσύλλεκτοι Μυτιληνιοί Τούρκοι υπήκοοι, “Τουρκομερίτες” τους έλεγαν στον Στρατό, κατέλαβαν σύντομα τα υψώματα της Μελούνας, μαζί με τον Νίκο Καζαντζάκη, τον Αιμίλιο Βεάκη τον Αργυρόπουλο και άλλους ανθρώπους των γραμμάτων και των τεχνών. Ο Μυριβήλης με το γυλιό και το αμπέχονο και τον ενθουσιασμό του ελευθερωτή φαντάρου, περπάτησε σχεδόν όλη τη Μακεδονία παίρνοντας μέρος σε πολλές μάχες. Στις 20 Ιουνίου 1913 τραυματίσθηκε στο πόδι. Τον μετέφεραν στο νοσοκομείο Θεσσαλονίκης. Σε συνέντευξη που έδωσε το 1930 στην εφημερίδα “Πατρίς” δήλωσε ότι είχε δύο τραύματα. Δυο σφαίρες. Από τις οποίες, η μία βγήκε το 1929 κατόπιν εγχειρήσεως. ”Φαντασθείτε, είπε, πως την φιλοξενούσα δεκαπέντε ολόκληρα χρόνια κάτω από το πετσί μου”.

Όταν έμαθε ο πατέρας του, στη Σκαμνιά, τον τραυματισμό, έκλαψε από υπερηφάνεια. Και όταν αγγέλθηκε επίσημα από το Γενικό Επιτελείο η παρασημοφορία του, κέρασε ολόκληρο το χωριό στο καφενείο.

Πούλησε το ρολόι για τα κεράσματα

Ο Στράτης Μυριβήλης, βρισκόταν στην Κοζάνη όταν έμαθε την απελευθέρωση της πατρίδας του της Μυτιλήνης. Η συγκίνηση του, αλλά και ο ενθουσιασμός του ήταν τόσο μεγάλος, που πούλησε το ρολόγι του για να κάνει εορταστικό τραπέζι στους συμπολεμιστές του… Οι φαντάροι που οδήγησε στο ταβερνάκι για να τους κεράσει, υπέθεταν πως η Μυτιλήνη είναι κάποιο χωριό της Ηπείρου. Πίνοντας στην ταβέρνα τους διηγήθηκε, ο,τι η Μυτιλήνη είναι ένα μεγάλο όμορφο νησί. Ήταν σκλαβωμένο και τώρα είναι ελεύθερο…

Άρθρο του Τάσου Κ. Κοντογιαννίδη, δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Real News.


Στρατής Μυριβήλης
[…]  Είταν μια νύχτα διάφανη, παγωμένη. Από πάνω, απλωμένος σε όλη του τη δόξα, ένας ουρανός μενεξελής, κεντημένος με αμέτρητα άστρα που σπίθιζαν. Να τόνε χτυπούσες μ’ ένα ασημένιο σφυράκι, θα κουδούνιζε το κρύσταλλό του. Δε φυσούσε, δε χιόνιζε, δεν έβρεχε. Μια γαλήνη απλωνόταν παντού, δεν ακουγόταν παρά το ποτάμι που τραγουδούσε το τραγούδι της αιωνιότητας. Όμως ο ήχος του είταν έτσι μόνιμα δεμένος με το τοπίο που δεν τάραζε την ειρήνη της νύχτας. Το χοντρό ρολόϊ του λοχία έλεγε μεσάνυχτα. Είχαν γυρίσει από το νούμερό τους οι άντρες της υπηρεσίας. Βγάζανε τις μαντύες, λύνανε τις κουκούλες που σκέπαζαν τ’ αυτιά. Κρέμαζαν στον τοίχο το όπλο και κύκλωναν το μεγάλο παραγώνι, τρίβοντας τις ξυλιασμένες παλάμες μπροστά στις φλόγες. Μερικοί πολεμούσαν να τυλίξουν χοντρό τσιγάρο με τα ξυλιασμένα τους δάχτυλα, κάποιος που είχε ξυπνήσει από τη φασαρία, παραπονιόταν πως γιόμιζε ο καπνός το Φυλάκιο και ο λοχίας συμβούλευε αυτούς που κάπνιζαν να φυσάνε τον καπνό μέσα στο τζάκι για να τον παίρνει ψηλά η καμινάδα.  Αν έκανε ν’ ανοίξει κανείς την πόρτα, ο αγέρας του δωματίου πάγωνε από το ρεύμα, πούμπαινε, μαχαίρι. Την ανοίγαμε κάπου – κάπου, γιατί η ζεστασιά από το παραγώνι έκανε πιο δυσάρεστη τη βρώμα από άρβυλα.
  Κείνη την ώρα μισοάνοιξε την πόρτα ο ένας από τους διπλοσκοπούς του γεφυριού. Πρόβαλε μέσα το κεφάλι, μπαμπουλωμένος με το κασκόλ πάνω από το πηλίκιο, και είπε:
- Καμπάνες ακούγονται, κυρ’ λοχία.
  Όλοι, όσοι είτανε ξυπνητοί, έστησαν αυτί. Καμπάνες μέσα σ’ αυτή την ερημιά, πρώτη φορά συνέβαινε κάτι τέτοιο.
- Από πού έρχονται; ρώτησε ο λοχίας.
- Κάτου, από τον κάμπο τις φέρνει ο αγέρας. Από το Βλάντοβο μεριά, θαρρώ.
- Καμιά επιδρομή κομιτατζήδων; ρώτησε ανήσυχα μια φωνή.
  Κανείς δεν απάντησε. Μόνο ο λοχίας έκανε «για στάσου», έβγαλε από την τσέπη ένα φτηνό ημερολόγιο, λογάριασε με το νου του, μέτρησε στα δάχτυλα και είπε πρόσχαρος:
- Μωρέ, είναι Χριστούγεννα, μωρέ! Χριστούγεννα! Και μας κοίταξε έναν έναν. Ύστερα γύρισε και κοίταξε αφαιρεμένος πολλήν ώρα τη φωτιά.
  Ο λόγος έπεσε σα σύνθημα ειρήνης ανάμεσα στους φαντάρους. Ξύπνησαν όλοι, ανακάθησαν και κουβέντιαζαν.
- Πάμε ν’ ακούσουμε. Πρότεινε ένας.
  Σηκώθηκαν όλοι, φόρεσαν τάρβυλα και τη μαντύα και βγήκαν στο ύπαιθρο. Κι ο λοχίας μαζί. Σταθήκαμ’ εκεί, στην άκρη του γεφυριού κι αφουγκραζόμασταν τη νύχτα. Στην αρχή, τίποτα. Κατόπι ο ήχος από τις καμπάνες ήρθε από μακριά. Γλυκός, χαρμόσυνος σαν ένα καλό μήνυμα.
- Άκου!... έλεγαν σιγά – σιγά ο ένας στον άλλον.[…]

Νεότερες αναρτήσεις Παλαιότερες αναρτήσεις Αρχική σελίδα